Op 27 juni 2017 heeft de Europese Commissie (hierna: “Commissie”) Google een recordboete van EUR 2,42 miljard opgelegd voor het misbruiken van zijn machtspositie. De boete volgt op een onderzoek dat zeven jaar heeft geduurd.

Inhoud overtreding

Volgens de Commissie beschikt Google in alle 31 landen van de Europese Economische Ruimte (hierna: “EER”) over een economische machtspositie oplopend tot een marktaandeel van 90% op het gebied van algemene internetdiensten. Deze economische machtspositie heeft Google misbruikt door de eigen prijsvergelijkingsdienst “Google Shopping” illegaal te bevoordelen ten opzichte van concurrerende prijsvergelijkingsdiensten. Wanneer een consument een product zoekt, dan zou Google automatisch zijn eigen prijsvergelijkingsdienst een prominente plek geven op de website van Google. Concurrerende prijsvergelijkingsdiensten verschijnen via een door Google ingesteld algoritme gemiddeld pas op pagina vier van de zoekresultaten. Hierdoor is de prijsvergelijkingsdienst van Google veel zichtbaarder dan die van concurrenten.

De Commissie stelt in haar onderzoek vast dat zoekresultaten die zich op pagina één van de zoekmachine van Google bevinden ongeveer 95% van alle klikken ontvangen (de topresultaten ontvangen ongeveer 35% van alle klikken). Het eerste resultaat op de tweede pagina ontvangt slechts 1% van alle klikken. Volgens Margrethe Vestager, de huidige eurocommissaris voor Mededinging, is het beleid van Google erop gericht om de concurrentie te onderdrukken. Dit levert een schending op van de Europese mededingingsregels (artikel 102 van het EU-Werkingsverdrag).

Boete

De boete van de Commissie bedraagt in totaal EUR 2.424.495.000. De hoogte van de boete is berekend op basis van de omzet die Google gedurende de inbreuk met Google Shopping heeft gegenereerd in de dertien EER-landen waar Google de prijsvergelijkingsdienst heeft gelanceerd. Daarbij is rekening gehouden met de duur en de ernst van de inbreuk.

Google dient binnen 90 dagen de onwettige praktijken te beëindigen. Daarbij dient Google af te zien van enige maatregel die hetzelfde of een gelijkwaardig doel of effect teweeg brengt. Indien Google deze eis van de Commissie niet opvolgt, kan moederbedrijf Alphabet een aanvullende boete verwachten, oplopend tot 5% van de dagomzet voor iedere dag dat de eis niet wordt nagekomen.

Meer boetes?

Google loopt het risico om (in ieder geval) in twee andere zaken, die momenteel door de Commissie worden onderzocht, ook een boete opgelegd te krijgen. Dit betreffen:

  1. het Android-besturingssysteem, waarbij de Commissie vreest dat Google een strategie heeft geïmplementeerd om haar machtspositie op het gebied van algemene internetzoekdiensten op mobiele apparaten te behouden en te versterken.
  2. AdSense, waarbij de Commissie vreest dat Google zijn machtspositie heeft misbruikt door websites van derden te beletten zoekadvertenties van concurrenten op Google te gebruiken.

Verder doet de Commissie nader onderzoek naar de gunstige behandeling door Google in haar algemene zoekresultaten van haar andere gespecialiseerde zoekdiensten.

Reactie Google

Google laat in een schriftelijke reactie weten het oneens te zijn met het besluit van de Commissie. “We will review the Commission’s decision in detail as we consider an appeal, and we look forward to continuing to make our case.”