Indien de zorgkosten in het huidige tempo blijven groeien, zullen de uitgaven in het jaar 2040 verdubbeld zijn tot 174 miljard euro. Dit voorspelt het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) in het recent verschenen Trendscenario Volksgezondheid Toekomst Verkenning 2018 (VTV-2018).

Ontwikkeling zorguitgaven

Uit het Trendscenario blijkt dat de reële zorguitgaven in de toekomst met gemiddeld 2,9 procent per jaar zullen groeien. ‘Reële zorguitgaven’ wil zeggen dat in de projectie van de uitgaven de ontwikkeling van prijzen niet wordt meegenomen. Uitgaven zijn dus uitgedrukt in prijzen van 2015.

Click here to view graph.

De zorguitgaven per persoon zullen volgens het Trendscenario stijgen van 5.100 euro in 2015 tot 9.600 euro in 2040. Een deel van deze kosten wordt collectief gefinancierd en een deel wordt op andere manieren gefinancierd; de overige uitgaven, welke met name bestaan uit eigen bijdragen en aanvullende zorgverzekeringen.

Volgens het RIVM zullen de collectieve uitgaven aan zorg stijgen van 3.800 euro per persoon in 2015 naar 7.700 euro in 2040. De overige uitgaven zullen stijgen van 1.200 euro in 2015 naar 1.900 in 2040. Het aandeel aan zorgkosten dat uit collectieve middelen zal worden betaald en het aandeel dat zal worden betaald uit eigen betalingen of aanvullende zorgverzekeringen zal afhangen van (toekomstige) beleidskeuzes.

Oorzaak stijging zorgkosten

De toename van de zorgkosten heeft verschillende oorzaken. Zo komt de kostenstijging volgens het RIVM voor een-derde door bevolkingsgroei en vergrijzing en voor twee-derde door technologische ontwikkelingen en stijging van de welvaart.

Met betrekking tot de vergrijzing zal het aandeel van de uitgaven aan zorg voor 65-plussers stijgen van 43% in 2015 naar 58% in 2040. Van de totale groei van de zorguitgaven in de periode 2015-2040 is 72 procent toe te schrijven aan de groei van de uitgaven voor 65-plussers.

Ontwikkelingen op technologisch gebied, zoals de ontwikkeling van nieuwe medicatie, zullen met name van invloed zijn op de uitgaven aan de behandeling van kanker. Zo zal in 2040 ruim vier maal zoveel worden uitgegeven aan de behandeling van kanker als in het jaar 2015. De uitgaven aan behandelingen van kanker stijgen daarmee het snelst van alle verschillende diagnose- / ziektegroepen. De ziektegroep psychische stoornissen (inclusief dementie en verstandelijke beperking) zal desondanks in 2040 (net als in 2015) de ziektegroep zijn waarbij de zorguitgaven het hoogst zijn.

Click here to view graph.

VTV-2018

De Volksgezondheid Toekomst Verkenning (VTV) is een vierjaarlijks uitgave van het RIVM in opdracht van het ministerie van VWS. De VTV-2018 is een strategische verkenning en het Trendscenario is het eerste product van deze VTV. Later dit jaar volgen nog verdiepende thematische verkenningen over technologie, bredere determinanten van gezondheid en de zorgvraag van de toekomst. In juni 2018 verschijnt een eindrapportage. In deze eindrapportage zal worden gekeken naar hoe met de maatschappelijke opgaven uit het Trendscenario om kan worden gegaan.