De tijd van de eindejaarsfeesten komt weer in zicht. Tijdens deze periode worden traditioneel heel wat personeelsfeesten georganiseerd. Dergelijke feesten zijn meestal wel gezellig onder collega’s, maar kunnen eveneens aanleiding geven tot problemen waarbij de werkgever in vele gevallen als aansprakelijke zou kunnen worden aangesteld.

Wie is er bijvoorbeeld aansprakelijk als een dronken werknemer zichzelf of een collega verwondt. Of wat indien de werknemer na het feest met de bedrijfswagen naar huis vertrekt en een ongeval met lichamelijke en materiële schade heeft?

1.- Een arbeidsongeval?

Een ongeval met lichamelijk letsel aan de werknemer zelf of aan één van de collega’s tijdens een personeelsfeest wordt beschouwd als een arbeidsongeval. De werkgever zal onbeperkt aansprakelijk zijn in het kader van een arbeidsongeval.

Ook lichamelijke schade aan de werknemers op de weg naar en van een personeelsfeest wordt beschouwd als een arbeidsongeval. In dat kader bestaat er heel wat controverse over de definitie van ‘de weg van en naar huis’. Zo bestaan er bijvoorbeeld heel wat gevallen waarin een groepje werknemers na het einde van een personeelsuitje besluiten om nog elders samen iets te gaan drinken. Als er dan een ongeval gebeurt op de weg naar huis met lichamelijke schade aan de werknemer, kan er dan sprake zijn van een arbeidsongeval? In sommige gevallen is dat niet echt duidelijk. Bijvoorbeeld wanneer de hiërarchische overste van de werknemers in kwestie ook deelnam aan de activiteit na het personeelsfeest kan er discussie bestaan. Het is daarom aan te raden om op voorhand duidelijk te stellen dat eventuele activiteiten na het officiële personeelsfeest niet onder de verantwoordelijkheid van de werkgever vallen.

2. Materiële schade?

Met betrekking tot de materiële schade veroorzaakt door een dronken werknemer tijdens een personeelsfeest, zal de werkgever in eerste instantie eveneens aansprakelijk zijn als aansteller van de werknemer in kwestie. Alleen wanneer die laatste een zware fout, bedrog of een herhaalde lichte fout kan verweten worden, zal hij/zij zelf voor de schade moeten opdraaien.

Slechts wanneer de werknemer niet meer onder het gezag staat van de werkgever, speelt de aansprakelijkheid van deze laatste in principe niet meer. In een arrest van het Arbeidshof van Luik van 13 mei 2008 (Arbh. Luik 13 mei 2008, A.R. nr. 8.408/2007) werd geoordeeld dat de werknemer die in dronken toestand vertrekt na een personeelsfeest en op de weg naar huis een ongeluk veroorzaakt met stoffelijke schade, zelf opdraait voor de vergoeding van de schade aangezien hij niet meer onder het gezag van de werkgever stond op het ogenblik van het ongeval. De werknemer in kwestie kon in dat geval dus niet inroepen dat hij uitsluitend aansprakelijk kon zijn voor een zware fout, bedrog of een herhaalde lichte fout.

Wanneer de werkgever echter alcoholische dranken serveert tijdens een bedrijfsfeest en werknemers, zonder enige verdere maatregelen met de wagen naar huis laat vertrekken , kan de aansprakelijkheid van de werkgever wel in het gedrang komen aangezien (overvloedig) schenken van alcoholische dranken door de werkgever zou kunnen beschouwd worden als een fout in hoofde van deze laatste waardoor de werkgever wel aansprakelijk kan worden gesteld voor de schade die een dronken werknemer op de weg naar huis heeft veroorzaakt aan derden.

3.- Strafrechtelijke aansprakelijkheid?

We merken hierbij wel nog op dat de werknemer steeds zelf strafrechtelijk aansprakelijk is voor een verkeersovertreding (strafrechtelijke sanctie) begaan op de weg naar en van een personeelsfeest.

De werkgever kan echter wel zelf strafrechtelijk veroordeeld worden op basis van schuldig verzuim indien hij een dronken werknemer niet tegenhoudt om in dronken toestand naar huis te rijden .

Uit het voorgaande is duidelijk dat de werkgever in bepaalde gevallen een aansprakelijkheid kan oplopen indien er geen maatregelen worden genomen om het alcoholverbruik tijdens een personeelsfeest binnen de perken te houden dan wel om de werknemers te stimuleren om niet met de wagen naar huis te rijden nadat deze (te)veel gedronken heeft.

Enkele tips voor de werkgever:

  • maak duidelijk of deelname aan het personeelsfeest al dan niet vrijwillig is;
  • zorg dat de werknemers de plaats van het feest met het openbaar vervoer kunnen bereiken en/of stimuleer om een taxi te delen met collega’s;
  • maak duidelijk dat teveel alcohol drinken niet kan samengaan met naar huis rijden met de wagen;
  • zorg ervoor dat het kaderpersoneel het goede voorbeeld geeft;
  • maak duidelijk wanneer het personeelsfeest als beëindigd wordt beschouwd en dat andere activiteiten onder collega’s na het personeelsfeest niet meer onder de verantwoordelijkheid van de werkgever vallen;
  • sluit altijd een specifieke verzekering af wanneer er een bedrijfsfeest wordt georganiseerd.