Op 23 maart 2016 is de Uniemerkenverordening (in het Engels 'European Union Trademark Regulation') in werking getreden, als onderdeel van het zogenoemde ‘Trademark Reform Package’. Op 1 oktober 2017 zullen enkele bepalingen in werking treden waarmee de hervormingen in het EU merkenrecht worden afgerond. Onderdeel van de hervormingen is de introductie van het Uniecertificeringsmerk, hetgeen interessant is indien u thans houder bent van een collectief merk dan wel geïnteresseerd bent in (het aanvragen van) een collectief merk.

Collectieve merken: verenigingsmerken en/of keurmerken

Het begrip ‘collectief merk’ heeft in verschillende jurisdicties een verschillende betekenis. Zo betreft het begrip collectief merk in de Benelux een overkoepelend begrip waaronder zowel verenigingsmerken als keurmerken vallen. In de Europese Unie daarentegen is het begrip collectief merk synoniem voor (enkel het) verenigingsmerk en is het nieuwe Uniecertificeringsmerk een synoniem voor (enkel het) keurmerk.

Verenigingsmerken

Verenigingsmerken zijn merken die aangeven dat een onderneming is aangesloten bij een bepaalde vereniging. Vaak is dit een belangenvereniging voor de betrokken branche. Meestal worden aan het lidmaatschap bepaalde eisen gesteld op het gebied van kwaliteit en presentatie naar klanten. Het verenigingsmerk vertegenwoordigt als het ware gezamenlijke goodwill, opgebouwd door de leden van de vereniging door uniforme presentatie en kwaliteit.

Een bekend voorbeeld van een verenigingsmerk is BOVAG (BOnd Van Automobielhandelaren en Garagehouders), een brancheorganisatie van ruim 9.000 ondernemers die zich met mobiliteit bezighouden.

Keurmerken

Keurmerken zijn merken die aangeven dat bepaalde producten aan objectief meetbare criteria voldoen. In de ogen van de consument biedt een keurmerk de garantie dat een onafhankelijke instantie het desbetreffende product of dienst heeft gekeurd op objectief meetbare aspecten. De groeiende behoefte aan consumenteninformatie en –bescherming speelt hierbij een belangrijke rol.

Voorbeelden hiervan zijn het wolmerk, dat alleen gebruikt mag worden voor artikelen bestaande uit 100% scheerwol, of KEMA-KEUR voor de veiligheid van elektrische apparaten.

Het Collectieve Uniemerk -> Verenigingsmerk

In de Europese Unie wordt de bescherming van verenigingsmerken als collectieve merken geregeld in de Uniemerkenverordening. Als collectief Uniemerk wordt beschouwd een teken dat bij de aanvraag als zodanig wordt aangewezen en op grond waarvan de waren of diensten van de leden van de vereniging die merkhouder is, onderscheiden kunnen worden van die van andere ondernemingen. Enkel verenigingen en publiekrechtelijke rechtsorganen kunnen een dergelijk collectief merk aanvragen.

Uniecertificeringsmerk -> Keurmerk

Per 1 oktober 2017 kan in de Europese Unie ook een certificeringsmerk worden aangevraagd. De bescherming van het Uniecertificeringsmerk is vanaf dan geregeld in artikel 83 (en verder) van de Uniemerkenverordening. Het Uniecertificeringsmerk heeft het karakter van een keurmerk en biedt als zodanig een interessante aanvulling op de merkenrechtelijke mogelijkheden die tot nu toe werden geboden op EU-niveau.

Om voor bescherming als Uniecertificeringsmerk in aanmerking te komen, moet, naast de eisen die de Uniemerkenverordening in het algemeen aan een geldig merk stelt (waaronder het vereiste van onderscheidend vermogen), aan extra eisen worden voldaan. Zo dient binnen twee maanden na de Uniecertificeringsmerkaanvraag een reglement te worden ingediend met daarin de kenmerken van de te certificeren producten of diensten, de voorwaarden voor het gebruik van het desbetreffende Uniecertificeringsmerk en de test- en toezichtmaatregelen door de houder van het Uniecertificeringsmerk.

Waarom eventueel van belang voor uw onderneming?

Het Uniecertificeringsmerk biedt de mogelijkheid om per 1 oktober 2017 ook keurmerken op EU-niveau als zodanig te beschermen. Indien u een keurmerk voert en belang heeft bij merkenrechtelijke bescherming in de Europese Unie, dan heeft u er wellicht in het verleden voor gekozen een keurmerk te registreren als collectief Uniemerk en/of als een individueel Uniemerk omdat de mogelijkheid voor een certificeringsmerk op EU-niveau nog niet beschikbaar was. Of wellicht beschikt u over een Internationale Registratie van een collectief merk voor een keurmerk, waarbij de EU nog niet kon worden aangewezen omdat er nog geen regelgeving voor keurmerken beschikbaar was. Vanaf nu is de meer passende bescherming mogelijk. Ook is het nu een goed moment om te beoordelen of de bescherming van uw keurmerk in de gehele Europese Unie (voldoende) aansluit bij de belangen van uw organisatie.

Aangezien het Uniecertificeringsmerk (mogelijk) een uitgebreidere bescherming biedt voor uw keurmerk(en), adviseren wij u het volgende na te gaan:

  • Bent u houder van één of meerdere collectieve merken met geldigheid voor de Benelux en/of de Europese Unie, al dan niet via een Internationale Registratie? en/of;
  • Wordt dit collectieve merk/ worden deze collectieve merken (ook) gebruikt als keurmerk? en/of;
  • Heeft u belang bij bescherming van uw keurmerk(en) in de Europese Unie?