Overview

Eind februari 2019 is een consultatievoorstel gepubliceerd voor modernisering van de personenvennootschappen. 

Contents 

Hieronder volgen enkele highlights van het voorstel.

Vennootschap en commanditaire vennootschap

Het voorstel introduceert ‘de vennootschap’ en de ‘commanditaire vennootschap’, ter vervanging van de huidige aparte regeling voor maatschap, vennootschap onder firma en commanditaire vennootschap. Het bestaande onderscheid tussen beroep (maatschap) en bedrijf (VOF, CV) verdwijnt, deze activiteiten kunnen door de vennootschap en de CV worden uitgeoefend. Bestaande VOF’s en maatschappen hoeven hun naam niet te wijzigen; de vennootschap mag namelijk ook met deze benamingen worden aangeduid.

Rechtspersoonlijkheid; zelfstandig drager van rechten en verplichtingen

Hoewel in het voorstel de vennootschap nog steeds een overeenkomst is tussen ten minste twee partijen (de vennoten), krijgt de vennootschap rechtspersoonlijkheid. Daardoor wordt het eenvoudiger om een vennootschap over te dragen, en om uit te treden of toe te treden. Door de rechtspersoonlijkheid zal de vennootschap voortaan zelfstandig drager kunnen zijn van rechten en verplichtingen. Daarmee wordt afscheid genomen van het huidige, vaak gecompliceerde, systeem van gemeenschappelijke eigendom van de vennoten. De vennootschap kan straks bijvoorbeeld zelf eigenaar zijn van een bedrijfsgebouw of gerechtigd zijn tot aandelen in een BV. Om registergoederen te kunnen verkrijgen en als erfgenaam te kunnen optreden, is overigens wel vereist dat de vennootschap in het handelsregister is ingeschreven.

Geen vormvereiste

Voor het aangaan van een vennootschap stelt het voorstel geen vormvereiste. Rechtspersoonlijkheid ontstaat met het aangaan van de overeenkomst van vennootschap. Een vennootschap kan ook voor één handeling of één project worden aangegaan.

Hoofdelijke aansprakelijkheid

Rechtspersoonlijkheid van de vennootschap betekent geen schild tegen aansprakelijkheid van de vennoten. Zij zijn hoofdelijk aansprakelijk voor de verbintenissen van de vennootschap. Dat is onder huidig recht ook zo bij de VOF, maar niet bij de maatschap. Waar bij de maatschap nu nog een aansprakelijkheid voor gelijke delen geldt, wijzigt het voorstel dit in een hoofdelijke aansprakelijkheid. Wanneer de vennootschap in het handelsregister is ingeschreven, is de aansprakelijkheid van de vennoten wel een subsidiaire, wat wil zeggen dat crediteuren eerst de vennootschap zullen moeten aanspreken. Als aannemelijk is dat deze niet zal voldoen aan de verbintenis, kunnen ook de vennoten worden aangesproken.

Winstgerechtigdheid

De vennoten zijn voor gelijke delen gerechtigd tot de winst van de vennootschap, maar hiervan kan in de vennootschapsovereenkomst worden afgeweken. Anders dan onder huidig recht is het ook mogelijk om een vennoot geheel uit te sluiten van de winst. De vaststelling van de winst moet door de vennoten plaatsvinden, deze bevoegdheid kan dus niet aan een derde worden toegekend.

Pandrecht en vruchtgebruik

Het voorstel maakt het mogelijk dat op de rechtsverhouding van een vennoot een pandrecht wordt gevestigd als de rechtsverhouding kan worden overgedragen. De rechten en bevoegdheden van de vennoot in de vennootschap komen dan in beginsel toe aan de pandhouder, maar van dit uitgangspunt kan de vennootschapsovereenkomst afwijken. Zo is bijvoorbeeld een overgang van stemrecht onder opschortende voorwaarde mogelijk. Vergelijkbare bepalingen gelden voor het vestigen van een vruchtgebruik.

Commanditaire vennootschap

De CV is in het voorstel een vennootschap waaraan één of meerdere commanditaire vennoten deelnemen. De CV moet worden ingeschreven in het handelsregister. Commanditaire vennoten kunnen financiële middelen inbrengen, zoals onder het huidige recht, maar bijvoorbeeld ook goodwill ter beschikking stellen of advies geven. Commanditaire vennoten zijn uitgesloten van de bevoegdheid om de CV te vertegenwoordigen, maar een uitzondering daarop bestaat wanneer de overige vennoten de commanditaire vennoot daartoe een volmacht hebben gegeven. Zou het handelen krachtens volmacht vervolgens een belangrijke oorzaak zijn van het faillissement van de CV, dan is de desbetreffende commanditaire vennoot hoofdelijk aansprakelijk jegens de boedel voor zover het bedrag van de schulden niet door vereffening kan worden voldaan.

Geen regels voor fusie, splitsing en omzetting in BV

In het rapport van de werkgroep Van Olffen, die in september 2016 aanbevelingen heeft gedaan voor modernisering van de personenvennootschappen, waren regelingen opgenomen voor juridische fusie en splitsing van personenvennootschappen. Deze zijn niet in het consultatievoorstel opgenomen. Ook in een regeling voor omzetting van personenvennootschappen in een BV of omgekeerd, is niet voorzien. Verder ontbreken in het consultatievoorstel nog bepalingen van overgangsrecht en inzake fiscale maatregelen.

Klik hier voor het consultatievoorstel, waar tot en met 31 mei 2019 op kan worden gereageerd.