Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın 10 Ekim 2019 tarihli ve 410588 sayılı yazısı (“Bakanlık Yazısı”) ile, Sermaye Hareketleri Genelgesi’nin (“Genelge”) 19. maddesinin (Yurtdışından Kredi Alınmasına ilişkin Genel Esaslar) 6. Fıkrasına, birtakım yeni açıklamalar eklendi. Genelge, diğerlerinin yanı sıra, Türkiye’de faaliyet izni almış olan mevduat bankalarının, katılım bankalarının, kalkınma ve yatırım bankalarının yükümlülüklerini düzenlemektedir. Bakanlık Yazısı ile Türkiye’de yerleşik kişiler tarafından yurt dışından kredi kullanılması halinde, bu kredinin Türkiye’ye getirilmesine aracılık eden bankaların yükümlülükleri ile Türkiye’de mukimlerin yurtdışında mukim kuruluşlardan kullandıkları kredilere ilişkin beyan yükümlülüklerine açıklık getirmektedir.

Bankaların Kontrol Yükümlülüğü

Genelge uyarınca, bankalar Türkiye’de yerleşik kişilere ait döviz tevdiat hesaplarına yurt dışından gönderilen bedellere ilişkin SWIFT mesajlarında Türkçe veya yabancı bir dilde söz konusu bedelin kredi olduğuna dair herhangi bir ibare bulunup bulunmadığını kontrol etmekle yükümlüdürler. Ayrıca, bankalar yurt dışından kullanılan kredilerin Genelge’de düzenlenen genel kurallara uyumunu kontrol etmekle yükümlüdürler.

Bankalar, Türkiye’de yerleşik firmanın Türkiye’de bulunan banka hesaplarına yurt dışından transfer edilen 50.000 ABD doları veya üzerindeki transfer sebebi belirlenemeyen tüm döviz tutarlarının kredi olup olmadığının tespiti amacıyla ilgili firmadan yazılı beyan almak zorundadır. Bakanlık Yazısı uyarınca, firmadan yazılı beyan alınmasının, bankaların yurt dışından gönderilen bedellere ilişkin SWIFT mesajlarında Türkçe veya yabancı dilde söz konusu bedelin kredi olduğuna dair herhangi bir ibare bulunup bulunmadığını kontrol etme yükümlülüğünü ortadan kaldırmayacağı düzenlendi.

Kredi Alanların Beyan Yükümlülüğü

Bakanlık Yazısı ile yurt dışında bulunan ortağın Türkiye’de bulunan iştirakine kredi kullandırması halinde söz konusu kredinin transferine ilişkin olarak, krediyi kullanacak Türkiye’de yerleşik firmadan alınacak yazılı beyanda bu kredinin yurt dışında bulunan ortaktan geldiğinin açıkça belirtilmesi gerektiği düzenlendi. Bilindiği üzere, Genelge, 29 Haziran 2018 tarihli değişiklikleri ile Türkiye’de yerleşik tüzel kişilerin yurtdışında bulunan doğrudan ve/veya dolaylı ortaklarından kullanacakları kredilere ilişkin istisnai durumları düzenlemişti.

Sonuç

Yurt dışından kredi kullandırılmasına aracılık eden Türkiye’de bulunan bankalar, Türkiye’de krediyi kullanacak olan firmalardan yazılı beyan almaları halinde bile, yurt dışından gönderilen bedellere ilişkin SWIFT mesajlarında Türkçe veya yabancı dilde söz konusu bedelin kredi olduğuna dair herhangi bir ibare bulunup bulunmadığını kontrol etmek zorundadır. Yurtdışından kredi kullanan Türkiye’de yerleşik firmalar ise, Türkiye’de kredi işlemine aracılık eden Türk bankaların yazılı beyan talep etmeleri halinde, bu kredinin yurt dışında bulunan ortakları tarafından verildiğini söz konusu beyanda açıkça belirtmek zorundalar.