Het schandaal rond de sjoemelsoftware, die de uitstoot van schadelijke stoffen bij dieselauto’s tijdens tests beperkte, houdt zowel consumenten als de auto-industrie al geruime tijd bezig.

In Brussel wordt inmiddels hard gewerkt aan het ontwikkelen van modernere en betrouwbaardere uitstoottesten om vergelijkbare schandalen voortaan te kunnen voorkomen.

Dit is voor Milieudefensie echter niet genoeg: zij wil toegang tot de broncode van de motormanagementsoftware van de auto’s. Alleen op die manier kan volgens Milieudefensie fraude in de toekomst worden tegengegaan. Het liefst zou Milieudefensie daarom zien dat de Europese Unie regels opstelt die autofabrikanten verplicht om toegang te verlenen tot de broncode van de chips in de auto’s. Milieudefensie is niet van plan om te wachten op de nieuwe regels uit Brussel: zij zal zelf een aantal auto’s gaan aanschaffen en met een team van hackers toegang tot de broncode van de software proberen te verkrijgen.

Op de broncode van de software van de auto’s rust auteursrecht. Dit betekent dat de broncode niet zonder toestemming van de auteursrechthebbende mag worden verveelvoudigd of openbaargemaakt.

Onder omstandigheden kan het auteursrecht echter een ongerechtvaardigde beperking op het grondrecht vrijheid van meningsuiting opleveren. Het openbaar maken van de broncode door Milieudefensie zou in dit geval een bijdrage kunnen leveren aan het publieke debat omtrent de uitstootfraude en zou gebruikt kunnen worden om misstanden aan de kaak te stellen.

Hoewel er dus argumenten voor Milieudefensie zijn om de broncode openbaar te maken, begeeft Milieudefensie zich op glad ijs. Pas na een belangenafweging van enerzijds het auteursrecht en anderzijds het recht op vrijheid van meningsuiting zal blijken of het auteursrecht moet wijken omdat het openbaarmakingsverbod in dit geval een ongerechtvaardigde beperking op het recht van vrijheid van meningsuiting vormt.