Hoe ver reikt de auteursrechtelijke bescherming van ‘characters’? Die vraag was aan de orde in het geschil tussen de Vrolijke Kabouters en Pret Piraat versus Kabouter Plop en Piet Piraat.

Studio 100 is bedenker van onder meer de populaire personages Kabouter Plop, Piet Piraat en hun vrienden. Op enig moment startte VK-PP, een organisator van kindershows, met Pret Piraat shows en introduceerde zij de Vrolijke Kabouters. Studio 100 was hier niet blij mee en stelde dat daarmee inbreuk op haar intellectuele eigendomsrechten werd gemaakt. De rechtbank was van mening dat Kabouter Plop, Piet Piraat en consorten inderdaad een “eigen intellectuele schepping” zijn en daarmee auteursrechtelijk zijn beschermd. VK-PP was het niet eens met die beslissing en ging in hoger beroep. Hoe oordeelt het hof?

Koppel 1: Kabouter Plop versus de Vrolijke Kabouters

Met betrekking tot kabouterduo Plop en Kwebbel oordeelt het hof dat deze personages in aanmerking komen voor auteursrechtelijke bescherming. De uiterlijke verschijningsvorm van de twee wijkt namelijk af van de gebruikelijke verschijningsvorm van kabouters. Er wordt daarbij een aantal atypische elementen van het kabouterpaar genoemd. Met betrekking tot Kabouter Plop: de ringbaard, de muts met hangoren en belletjes in plaats van de klassieke puntmuts en de lange neus met rood puntje. Met betrekking tot Kwebbel: de twee blonde vlechten met strikken. De karakteristieke contrasterende primaire kleuren van de kleding van beide kabouters vult dit verder aan. De personages uit de Vrolijke Kabouters maken inbreuk op het auteursrecht, doordat de totaalindruk zodanig gelijkend is dat de Vrolijke Kabouters qua verschijningsvorm Kabouter Plop en Kwebbel nabootsen.

Please click here to view the image.

Koppel 2: Piet Piraat versus Pret Piraat

Op personages Piet Piraat en vriendin Stien Struis rust volgens het hof geen auteursrecht. De verschijningsvorm van beide figuren is vergeleken met eerdere verschijningen te banaal om aan de auteursrechtelijke werktoets, namelijk dat sprake moet zijn van een eigen oorspronkelijk karakter en persoonlijk stempel van de maker, te voldoen. Het uiterlijk van Piet Piraat is te weinig onderscheidend: de grote hoed, hoge zwarte laarzen, lange rode jas en gouden accenten zijn gebruikelijke attributen bij de verschijningsvorm van de piraat. De pofbroek van Stien mocht niet baten en ook zij slaat de modeplank auteursrechtelijk gezien mis.

Please click here to view the image.

Ondanks de uitsluiting van auteursrechtbescherming, wordt toch geoordeeld dat Pret Piraat en zijn vriendin niet langer de show mogen stelen: “De niet gangbare combinatie van een mannelijke piraat met zijn blonde vriendin met rode muts zorgt tezamen voor een zodanige gelijkenis met Piet Piraat en Stien Struis dat voor de hand ligt dat eerstbedoelden door het publiek worden aangezien voor de door Studio 100 gecreëerde personages, althans dat hun uiterlijk bij het relevante publiek verwarring veroorzaakt, zonder dat de combinatie van elementen die die gelijkenis bepalen voor het uitbeelden van een piraat en zijn vriendin nodig zijn. ”