Recent heeft de Tweede Kamer het wetsvoorstel aangenomen waarbij een nieuw normen- en handhavingstelsel wordt geïntroduceerd voor Schiphol. Verder zal het mogelijk zijn om ook bij bestemmingsplan af te wijken van het Luchthavenindelingsbesluit. Tot slot worden twee bestaande overlegplatforms (CROS en Alderstafel) samengevoegd in de Omgevingsraad Schiphol. Op 8 maart 2016 heeft de Eerste Kamer dit voorstel als hamerstuk afgedaan.

Vooruitblik

In een tweede blogbericht gaan wij in op het nieuwe normen- en handhavingstelsel en de nieuw in het leven te roepen Omgevingsraad Schiphol.

In een derde blogbericht gaan wij in op het gedeelte reparatiewetgeving dat in het wetsvoorstel is opgenomen en op het feit dat de minister van BZK het wetsvoorstel referendabel heeft verklaard.

Afwijken van het LIB met een vvgb mogelijk voor alle planologische besluiten

In dit blogbericht staan wij stil bij het gedeelte van het wetsvoorstel dat het mogelijk maakt voor alle planologische besluiten om met een verklaring van geen bezwaar (“vvgb”) af te wijken van het Luchthavenindelingsbesluit (“LIB”). Voorheen was die afwijking om onduidelijke redenen beperkt tot de (buitenplanse) afwijkingsomgevingsvergunning.

De nieuwe wettelijke regeling heeft twee voordelen:

  • Voordeel 1: Voorgenomen projecten die afwijken van het LIB kunnen nu gewoon worden meegenomen in een lopende bestemmingsplanherziening, -wijziging of –uitwerking. Een aparte parallelle projectomgevingsvergunningprocedure is niet meer nodig.
  • Voordeel 2: Een vvgb op bestemmingsplanniveau maakt een integrale afweging op gebiedsniveau mogelijk (wellicht zelfs met binnenplanse ‘saldering’).

Daarmee zijn alle problemen echter nog niet opgelost

Helaas zijn nog niet alle zwaktes van het huidige regime opgelost. Wij signaleerden die in het rapport dat wij schreven met de gemeenten Aalsmeer en Amstelveen: ‘Naar een nieuw Omgevingswet proof Luchthavenindelingsbesluit.’ Aangepast moeten nog worden:

  • Zwakte 1: De vvgb is onder de sturingsfilosofie die sinds 2002 geldt en thans is neergelegd in de SVIR (o.a.: decentraal wat kan, centraal wat moet en interbestuurlijk vertrouwen) een achterhaalde figuur.
  • Zwakte 2: De vvgb brengt concreet mee dat er voor minieme planologische mutaties (zoals functiewijziging van een gebouw) een zware, langdurige en kostbare procedure moet worden doorlopen
  • Zwakte 3: De vvgb leidt tot een ‘dubbele toetsing’ van bouwplannen: eerst op gemeentelijk niveau bij de afweging of een vvgb wordt aangevraagd, dan op rijksniveau bij de afweging of een vvgb wordt verleend. Dat past niet goed bij het streven naar interbestuurlijk vertrouwen.

Tot slot

Het rapport is goed ontvangen, zowel bij de rijksoverheid als de lokale en regionale overheden. Volgens ons is het wetsvoorstel een stapje in de goede richting, maar een aantal wezenlijke zaken verdient zoals vermeld nog verbetering.

Wij zijn benieuwd naar de komende ontwikkelingen omtrent het LIB en de wijze waarop gemeenten daarvan kunnen afwijken. Een van de vragen die hierbij speelt is of betrokken partijen de Omgevingswet moeten afwachten, of dat de nog bestaande knelpunten al eerder worden opgelost.