Prokurator Generalny sporządził wytyczne w sprawie zasad prowadzenia postępowań przygotowawczych w sprawach o przestępstwa związane z procederem wyłudzania nienależnego zwrotu podatku VAT oraz innych oszukańczych uszczupleń w tym podatku.

Prokurator Generalny w celu podwyższenia sprawności i efektywności postępowań przygotowawczych prowadzonych w sprawach o przestępstwa związane z wyłudzeniami zwrotu podatku VAT przekazał wytyczne, wskazując m.in., że:

  • wynikiem prowadzonych postępowań przygotowawczych powinno być ustalenie i oskarżenie osób odgrywających wiodącą role w przestępczym procederze wyłudzania podatku VAT, a nie wyłącznie podrzędnych realizatorów takich działań,
  • w postępowaniu przygotowawczym należy maksymalnie wykorzystywać instrumenty służące ubezskutecznieniu korzyści odniesionej z przestępstwa i odzyskaniu wyłudzonych należności,
  • w pierwszej kolejności powinny być realizowane czynności ukierunkowane na ustalenie sprawców odgrywających wiodącą rolę w przestępczym procederze oraz umożliwiające zastosowanie środków zapobiegawczych lub zastosowanie zabezpieczenia majątkowego,
  • już na etapie postępowania in rem należy podejmować czynności zmierzające do ustalenia stanu majątkowego osób podejrzanych o popełnienie przestępstwa,
  • zwłaszcza na wstępnym etapie postępowania przygotowawczego prowadzone powinny być czynności operacyjno-rozpoznawcze (w tym kontrola operacyjna) – rozważyć należy zarządzenie kontroli i utrwalania rozmów telefonicznych,
  • należy zapewnić koordynację działań organów ścigania i służb skarbowych – standardem powinny być cykliczne narady funkcjonariuszy obydwu służb,
  • sprawy dotyczące wyłudzania nienależnego zwrotu podatku VAT lub innych uszczupleń co do zasady powinny być prowadzone w prokuraturach regionalnych i prokuraturach okręgowych (w prokuraturach rejonowych mogą być prowadzone jedynie wyjątkowo postępowania mniej skomplikowane),
  • zasadą powinno być powierzenie postępowań w sprawach wyłudzenia podatku VAT właściwym zarządom Centralnego Biura Śledczego Policji, wydziałom do spraw przestępczości gospodarczej Komend Wojewódzkich Policji, delegaturom Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, lub delegaturom Centralnego Biura Antykorupcyjnego – postępowań tych nie powinno powierzać się do prowadzenia jednostkom policji niższych szczebli,
  • w razie niewypełnienia znamion przestępstwa skarbowego należy rozważyć i ustalić wypełnienie znamion przestępstwa oszustwa określonego w art. 286 Kodeksu karnego oraz znamion przestępstw przeciwko dokumentom,
  • proponowany przez prokuratora wymiar kary powinien odzwierciedlać wysoki stopień społecznej szkodliwości czynów związanych z wyłudzeniami podatku VAT, stanowiących istotne zagrożenie dla bezpieczeństwa ekonomicznego państwa,
  • w przypadku spraw, w których wartość uszczuplonej należności przekracza kwotę 1 000 000 zł (mienie wielkiej wartości), a szkoda nie została naprawiona, wnioskowanie o wymierzenie kary pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania, powinno być ograniczone do przypadków zastosowania instytucji nadzwyczajnego złagodzenia kary lub wyroku skazującego w trybie konsensualnym.