TSN Thuiszorg B.V. ('TSN') verkeert al enige tijd in financiële problemen. Dit voorjaar haalde zij al meerdere keren het nieuws doordat zij haar werknemers een fikse loonkorting oplegde – ten onrechte, zo bleek onlangs (zie Rechtbank Overijssel 13 november 2015, ECLI:NL:RBOVE:2015:5042). Eind november heeft TSN noodgedwongen surseance van betaling moeten aanvragen en kreeg dat ook. De afgelopen dagen kwam TSN opnieuw in opspraak. Dit heeft alles te maken met ADG Dienstgroep SE ('ADG'), de eerdere moedermaatschappij van TSN en van verschillende andere organisaties zoals schoonmaakketen Asito. ADG zou zich achter de schermen hebben veiliggesteld voor aansprakelijkheid tegenover schuldeisers van TSN, mocht TSN het tij niet kunnen keren en failliet worden verklaard.

Wat is er nu precies gebeurd? Met ingang van boekjaar 2010 had ADG een zogenaamde 403-verklaring afgegeven ten behoeve van dochter TSN. Deze verklaring houdt – kort gezegd – in dat TSN onder bepaalde voorwaarden wordt vrijgesteld van een aantal jaarrekeningverplichtingen. Eén van de belangrijkste voorwaarden voor deze vrijstelling is dat ADG zich hoofdelijk aansprakelijk stelt voor de schulden van TSN die voortvloeien uit diens rechtshandelingen. ADG heeft de 403-verklaring medio 2012 weer ingetrokken. Uitgangspunt is dat de hoofdelijke aansprakelijkheid die ADG tot die tijd heeft 'opgebouwd', blijft bestaan. Ook die aansprakelijkheid kan echter worden beëindigd. Daarvoor is nodig (i) dat TSN en ADG niet meer tot dezelfde groep behoren, (ii) dat een beëindigingsverklaring twee maanden lang ter inzage ligt bij de KvK, (iii) dat er twee maanden zijn verstreken na aankondiging van die terinzagelegging in een landelijke krant en (iv) dat er gedurende die twee maanden geen schuldeisers zijn geweest die (succesvol) verzet hebben ingesteld tegen de beëindiging.

ADG heeft deze route gevolgd. Per 10 juli 2015 heeft zij haar naam veranderd in Mercares SE ('Mercares'). Diezelfde dag is een nieuwe vennootschap opgericht met de naam ADG Dienstengroep SE en is (op zijn minst) een groot deel van de activiteiten van het voormalige ADG, waaronder dus ook TSN, naar die nieuwe vennootschap overgeheveld. Mercares heeft vervolgens op 14 juli 2015 de vereiste aankondiging gedaan in de Telegraaf. Op 14 september 2015 liep derhalve de verzetstermijn af. Inmiddels is Mercares ontbonden en uitgeschreven uit het handelsregister.

De mogelijkheden voor schuldeisers van TSN lijken beperkt te zijn. Het kan echter de moeite waard zijn om dit nader te onderzoeken. Zijn bijvoorbeeld alle formaliteiten gevolgd? Wat was daarnaast de bedoeling van deze operatie? Strikt formeel-juridisch geredeneerd is de genoemde verzetstermijn verstreken. De rechter tilt echter niet altijd even zwaar aan de termijnen. Vorig jaar oordeelde de rechtbank Rotterdam bijvoorbeeld dat een verzet dat enkele dagen na het verlopen van de termijn was ingesteld, wel ontvankelijk was en dat de desbetreffende vennootschap welbewust had aangestuurd op het verstrijken van de verzettermijn voordat de crediteur over de beëindiging zou worden geïnformeerd (Rechtbank Rotterdam 30 september 2014, ECLI:NL:RBROT:2014:8032). De rechtbank kwam tot dit oordeel (onder andere) omdat die crediteur ook de enige crediteur van de vennootschap was, het voor hem om een zeer groot financieel belang ging – over de verschuldigdheid waarvan partijen nog correspondeerden – en de vennootschap de contractuele toestemming nodig had van de crediteur om de organisatiestructuur van de vennootschap te wijzigen. Uit rechtspraak van de Ondernemingskamer volgt verder dat de hoofdelijk aansprakelijke vennootschap, naast de vereiste terinzagelegging bij de KvK, onder omstandigheden bepaalde schuldeisers persoonlijk dient in te lichten over de beëindiging van de aansprakelijkheid (Hof Amsterdam (OK) 29 juli 1993, ECLI:NL:GHAMS:1993:AD1931). Wellicht rustte op ADG in dit geval een soortgelijke inlichtingenplicht.